Bujq\u00ebsia \u00ebsht\u00eb nj\u00eb sektor i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm ekonomik n\u00eb Shqip\u00ebri q\u00eb gjeneron rreth 20% t\u00eb PBB-s\u00eb (krahasuar me mesataren 2% n\u00eb BE) dhe \u00ebsht\u00eb burimi kryesor i pun\u00ebsimit n\u00eb zonat rurale, duke llogaritur rreth 40% t\u00eb popullsis\u00eb s\u00eb pun\u00ebsuar n\u00eb k\u00ebt\u00eb sektor (kundrejt 3% n\u00eb BE). Sfida kryesore mbetet transformimi i bujq\u00ebsis\u00eb nga nj\u00eb sektor prodhues p\u00ebr nevojat lokale n\u00eb nj\u00eb sektor modern t\u00eb orientuar drejt komercializimit dhe konkurrueshm\u00ebris\u00eb s\u00eb tregut nd\u00ebrkomb\u00ebtar.<\/p>\n
Ndon\u00ebse kushtet klimaterike dhe p\u00ebrb\u00ebrja e tok\u00ebs jan\u00eb t\u00eb favorshme p\u00ebr zhvillimin e produkteve bujq\u00ebsore n\u00eb Shqip\u00ebri, s\u00ebrish sektori karakterizohet nga performanca e ul\u00ebt prodhuese. N\u00eb zonat rurale, ku ky sektor ka dhe p\u00ebrq\u00ebndrimin m\u00eb t\u00eb madh, vihet re mungesa e investimeve n\u00eb infrastruktur\u00eb dhe burime njer\u00ebzore, si pasoj\u00eb edhe e vakumit n\u00eb \u00e7\u00ebshtje strukturore dhe ligjore.<\/p>\n
N\u00eb k\u00ebt\u00eb kuad\u00ebr, disa prej sfidave q\u00eb has bujq\u00ebsia shqiptare sot, p\u00ebrfshin askpekte si m\u00eb posht\u00eb:
\n\u2022 Fragmentim t\u00eb lart\u00eb t\u00eb tok\u00ebs s\u00eb punueshme;
\n\u2022 Munges\u00eb t\u00eb inputeve teknologjike, infrastruktur\u00ebs s\u00eb shp\u00ebrndarjes dhe sistemeve t\u00eb menaxhimit;
\n\u2022 Mospasja e nj\u00eb strategjie marketingu dhe shitjeje t\u00eb produkteve;
\n\u2022 Pamund\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb plot\u00ebsuar kushtet minimale t\u00eb kredimarrjes si\u00e7 \u00ebsht\u00eb kolaterali;
\n\u2022 Mungesa e titujve t\u00eb pron\u00ebsis\u00eb;
\n\u2022 Infrastruktura e pazhvilluar dhe mungesa e sh\u00ebrbimeve t\u00eb mb\u00ebshtetjes bujq\u00ebsore;
\n\u2022 Vakume ligjore;<\/p>\n
P\u00ebrve\u00e7 sfidave t\u00eb sip\u00ebrp\u00ebrmendura strukturore, qasja e kufizuar n\u00eb financa \u00ebsht\u00eb nj\u00eb tjet\u00ebr penges\u00eb p\u00ebr rritjen ekonomike n\u00eb k\u00ebt\u00eb sektor. Agrobiznesi \u00ebsht\u00eb shum\u00eb i n\u00ebnvler\u00ebsuar nga sistemi financiar kur b\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr kredidh\u00ebnie. Bujq\u00ebsia p\u00ebrb\u00ebn vet\u00ebm 2% t\u00eb totalit t\u00eb kredimarrjes n\u00eb ekonomi. Arsyet p\u00ebr nivele t\u00eb tilla t\u00eb ul\u00ebta financimi jan\u00eb t\u00eb rr\u00ebnjosura si n\u00eb krahun ofertues (bankat dhe institucionet e tjera financiare) ashtu edhe n\u00eb at\u00eb t\u00eb k\u00ebrkes\u00ebs (fermer\u00ebt dhe agrobizneset).<\/p>\n
Istitucionet Financiare vendase jan\u00eb treguar konservatore ndaj kreditimit t\u00eb sektorit t\u00eb bujq\u00ebsis\u00eb. Kjo pasi, financimi i k\u00ebtij sektori mbart rreziqe m\u00eb t\u00eb larta, t\u00eb cilat k\u00ebrkojn\u00eb aft\u00ebsi specifike p\u00ebr ti menaxhuar dhe kosto t\u00eb larta operacionale. Si rezultat, bankat nuk kan\u00eb investuar p\u00ebrgjith\u00ebsisht n\u00eb produkte dhe ekspertiza teknike p\u00ebr t\u00eb nd\u00ebrtuar kapacitete efektive agro-kredituese.<\/p>\n
Nga ana tjet\u00ebr, agrobizneset shpesh nuk jan\u00eb n\u00eb gjendje t\u00eb plot\u00ebsojn\u00eb k\u00ebrkesat e nevojshme p\u00ebr t\u2019u financuar. Mungesa e kolateralit, licencave, planeve t\u00eb biznesit dhe niveli i p\u00ebrgjithsh\u00ebm i informalitetit n\u00eb k\u00ebt\u00eb sektor jan\u00eb pengesa serioze p\u00ebr marrjen e financimit. N\u00eb k\u00ebt\u00eb kuad\u00ebr lind nevoja p\u00ebr mund\u00ebsimin e nj\u00eb mekanizmi t\u00eb integruar i cili do t\u00eb mund t\u00eb nd\u00ebrmjet\u00ebsonte lidhjen mes burimeve t\u00eb financimit dhe biznesit q\u00eb ka nevoj\u00eb p\u00ebr t\u00eb.<\/p>\n
N\u00eb p\u00ebrgjigje t\u00eb k\u00ebtyre sfidave me t\u00eb cilat ballafaqohen agrobizneset shqiptare sot, Banka Evropiane p\u00ebr Rind\u00ebrtim dhe Zhvillim (BERZH) dhe Qeveria Shqiptare nis\u00ebn n\u00eb vitin 2016, Programin p\u00ebr Mb\u00ebshtetjen e Agrobiznesit dhe Turizmit Shqiptar (AASF).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Bujq\u00ebsia \u00ebsht\u00eb nj\u00eb sektor i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm ekonomik n\u00eb Shqip\u00ebri q\u00eb gjeneron rreth 20% t\u00eb PBB-s\u00eb (krahasuar me mesataren 2% n\u00eb BE) dhe \u00ebsht\u00eb burimi kryesor i pun\u00ebsimit n\u00eb zonat rurale, duke llogaritur rreth 40% t\u00eb popullsis\u00eb s\u00eb pun\u00ebsuar n\u00eb k\u00ebt\u00eb sektor (kundrejt 3% n\u00eb BE). Sfida kryesore mbetet transformimi i bujq\u00ebsis\u00eb nga nj\u00eb sektor prodhues […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[47],"tags":[],"class_list":["post-440","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kush-jemi"],"yoast_head":"\n